Nawrocki zawetował trzy ustawy, w tym nowelizację Kodeksu wyborczego, i podpisał osiem

Trzy weta i osiem podpisów

Jak podał Wprost, wszystkie trzy zawetowane ustawy Sejm uchwalił 4 września 2026 roku. Dotyczą one zmian w Kodeksie wyborczym, zasad nadzoru nad reklamą polityczną oraz wykonywania orzeczeń Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. Decyzje prezydenta zostały ogłoszone w czwartek, a według Interii przekazał je rzecznik prezydenta Rafał Leśkiewicz.

Wśród ustaw podpisanych znalazły się m.in. nowelizacja ustawy o odnawialnych źródłach energii, zmiany w Prawie energetycznym, nowelizacja ustaw o podatkach i opłatach lokalnych, zmiany w podatku akcyzowym (WP wskazuje na przepisy o akcyzie na e-papierosy), a także zmiany w Prawie wodnym i w przepisach o nieuczciwych praktykach rynkowych oraz prawach konsumenta.

Zobacz: Proces w sprawie Collegium Humanum odroczony do 3 grudnia. Wśród oskarżonych Jacek Sutryk

Kodeks wyborczy: mechanizm podziału mandatów

Nowelizację Kodeksu wyborczego Sejm przyjął 4 września, a Senat przegłosował ją pod koniec września, jak podaje RMF24. Zgodnie z ustawą Państwowa Komisja Wyborcza co roku do 30 listopada ogłaszałaby w obwieszczeniu liczbę posłów wybieranych w każdym okręgu, na podstawie danych z Centralnego Rejestru Wyborców według stanu na koniec trzeciego kwartału. Gdyby PKW tego nie zrobiła, uchwałę podjąłby Naczelny Sąd Administracyjny. Obecnie liczba mandatów w każdym z 41 okręgów jest zapisana w kodeksie, a jej zmiana wymaga nowelizacji przez parlament, jak wyjaśnia Onet.

Nowela zmniejszała też maksymalną liczbę mieszkańców w obwodzie głosowania z 4 do 3 tysięcy. Przewidywała ponadto, że okręgowe komisje wyborcze liczyłyby od 4 do 10 osób wybieranych spośród sędziów, adwokatów, radców prawnych lub notariuszy.

Uzasadnienia prezydenta

Uzasadniając weto w nagraniu na portalu X, Nawrocki stwierdził, że nie można zmieniać reguł gry na rok przed wyborami parlamentarnymi ani wprowadzać głębokich zmian w administracji wyborczej bez przekonującej analizy skutków. Według prezydenta ustawa zamiast jasnego zapisania podziału mandatów wprowadzała ich przesuwanie w drodze urzędniczego obwieszczenia PKW. Onet cytuje także jego słowa: „kuglowania wyborami nie będzie”.

W sprawie ustawy o wykonywaniu orzeczeń ETPCz prezydent napisał, że Polska powinna wykonywać zobowiązania międzynarodowe, ale zgodnie z konstytucją i zasadą niezależności sądów. Zarzucił ustawie brak mechanizmu na wypadek sprzeczności orzeczenia z konstytucją oraz przyznanie ministrowi spraw zagranicznych prawa wpływu na wymiar sprawiedliwości, w tym żądania akt sądowych. Jak przekazał RMF24, wskazał też na ryzyko paraliżu działań służb chroniących granice.

Przy ustawie o reklamie politycznej Nawrocki mówił o nieostrych definicjach i ryzyku nadmiernej ingerencji administracji w debatę publiczną. Zwrócił uwagę na represyjne funkcje PKW i wysokie kary w trakcie kampanii oraz na to, że przepisy inaczej traktowałyby reklamy z USA i z państw Unii. Ustawa odnosiła się do unijnego rozporządzenia z 2024 roku.

Tło polityczne i dalsze kroki

Onet zwraca uwagę, że zmiana podziału mandatów miałaby przesuwać je z wyludniających się obszarów, gdzie silne jest Prawo i Sprawiedliwość, do dużych aglomeracji, gdzie lepsze wyniki osiąga Koalicja Obywatelska. Portal przypomina, że PKW sygnalizowała problem nieaktualnego podziału już w 2014 roku.

Według Wprost prezydent mówił także, że weto nie jest blokadą, lecz konstytucyjnym narzędziem obrony obywateli przed złym prawem, a rządzący powinni wziąć odpowiedzialność za swoje działania. W przytoczonych materiałach nie ma informacji o dalszych krokach w sprawie zawetowanych ustaw.