Liderzy Finlandii i Norwegii rozmawiali z Putinem. Dania krytykuje, Polska ostrożna

Telefon do Putina z Helsinek

We wtorek 27 października 2026 prezydent Finlandii Alexander Stubb i premier Norwegii Jonas Gahr Støre przeprowadzili rozmowę telefoniczną z prezydentem Rosji Władimirem Putinem. Jak podaje WP, powołując się na komunikat fińskiej prezydentury, rozmowa odbyła się z Helsinek, a zainicjowali ją obaj rozmówcy z Zachodu. Według RMF24 trwała 90 minut.

Według komunikatu, na który powołuje się WP, kontakt skonsultowano z Ukrainą. Norweski rząd przekazał, że rozmowa odbyła się w porozumieniu z Kijowem. Celem było bezpośrednie przedstawienie Putinowi stanowiska w sprawie przyszłych negocjacji, które mogłyby zakończyć wojnę.

Zobacz: Putin zapowiada gotowość do rozmów trójstronnych z USA i Ukrainą, Europa szuka negocjatora

Co mówili uczestnicy rozmowy

Stubb określił rozmowę jako bezpośrednią i merytoryczną. Przypomniał, że Finlandia i Norwegia sąsiadują z Rosją, więc wynik wojny bezpośrednio wpłynie na ich bezpieczeństwo i bezpieczeństwo Europy. Jego zdaniem zakończenie wojny wymaga rozmów.

Støre zwracał uwagę na ogromne koszty ludzkie i materialne wojny, których skutki będą odczuwalne przez kolejne pokolenia. Obaj przywódcy podkreślili znaczenie deeskalacji. Według WP zwrócili też uwagę na stabilność i przewidywalność w regionie Morza Bałtyckiego oraz zapewnili o dalszym długoterminowym wsparciu dla Ukrainy.

Jak podaje RMF24, wśród tematów znalazło się także planowane na listopad spotkanie przedstawicieli Ukrainy, Rosji i Stanów Zjednoczonych w Abu Zabi. Stubb i Støre zaznaczyli, że rozmawiali z Putinem wyłącznie w imieniu swoich państw, a nie całej Europy.

Strona rosyjska

Rosyjska agencja TASS poinformowała, że omawiano m.in. bezpieczeństwo w regionie Morza Bałtyckiego i Europy Północnej oraz zawieszenie broni w Ołeszkach.

Jak przekazał Kreml, cytowany przez Reutera, Putin stwierdził, że pokój jest możliwy tylko wtedy, gdy interesy Rosji zostaną w pełni i bezwarunkowo uwzględnione. Zarzucił też, że konflikt przedłuża konfrontacyjna polityka UE i NATO. To stanowisko strony rosyjskiej, a nie ustalenie niezależnie potwierdzone.

Reakcje: Zełenski, Dania i Polska

Wołodymyr Zełenski napisał na X, że po rozmowie z Putinem porozmawiał ze Stubbem i Støre. Według niego obaj dali Putinowi jasno do zrozumienia, że potrzebne są realne kroki deeskalacyjne wobec ukraińskiej energetyki i infrastruktury. Omówili przygotowania do trójstronnego spotkania w listopadzie oraz różne formaty współpracy z partnerami w Europie.

Sceptycznie wypowiedziała się premier Danii Mette Frederiksen, która przebywa w Helsinkach na szczycie Rady Nordyckiej. W rozmowie z duńskimi nadawcami DR i TV2 powiedziała, że inicjatywa nie została skoordynowana z innymi państwami. Jej zdaniem trzeba dbać o jedność Europy, a nie działać na własną rękę. Przyznała, że nie wie, co można dzięki rozmowie osiągnąć, i nie widzi sygnałów, by Rosja chciała pokoju z Europą. Støre odpowiedział, że Europa nie może oddać USA monopolu na rozmowy z Putinem.

Donald Tusk powiedział na posiedzeniu rządu, że Polska jest bardzo ostrożna. Jak przekazał, informował obu polityków o konieczności absolutnej czujności, bo agenda Rosji jest dość precyzyjnie zdefiniowana. Dodał, że ważne jest dla niego, iż rozmowy nabierają bardziej konkretnego kształtu. Według Tuska Finlandia i Norwegia podkreśliły, że bezpieczeństwo Polski i wschodniej flanki NATO nie podlega negocjacjom.

Rzecznik MSZ Maciej Wewiór powiedział PAP, że Polska wspiera wszelkie dążenia dyplomatyczne do sprawiedliwego zakończenia wojny, w sposób akceptowany także przez Ukrainę. Jego zdaniem do zakończenia wojny potrzeba dwóch stron, Rosji i Ukrainy, a pośredników nigdy nie brakuje.

Tło sprawy

Reuters, cytowany przez RMF24, pisze, że przywódcy Europy Zachodniej w większości unikali kontaktów z Putinem od lutego 2022 roku, a Moskwa zarzucała europejskim rządom podsycanie wojny.

Tydzień przed rozmową Støre i Stubb spotkali się w Oslo z Zełenskim i specjalnym wysłannikiem USA Steve’em Witkoffem. Jak podaje RMF24, Witkoff udał się następnie do Petersburga z propozycjami pokojowymi przygotowanymi podczas rozmów w Oslo, gdzie miał rozmawiać z Putinem.

Co dalej

Materiały nie wskazują, by rozmowa przyniosła konkretne ustalenia. Najbliższym ważnym punktem jest planowane na listopad spotkanie delegacji Ukrainy, USA i Rosji w Abu Zabi.

Nie wiadomo, czy dojdzie do kolejnych kontaktów Finlandii i Norwegii z Kremlem ani jak spór o koordynację działań wpłynie na wspólną politykę europejskich państw wobec Rosji.